Bedrijfsleven aarzelend positief over komst Eli Lilly

De komst van farmaceut Ely Lilly zien de ondernemersvereniging KOV, PMK en Bedrijvenvereniging Valkenburg als een positieve ontwikkeling voor de lokale economie met groeiende kansen op termijn op het gebied van werkgelegenheid en diverse vormen van ondersteunende of verwante bedrijvigheid. Wel vereist de komst van de medicijnenfabriek sturing in het energie- en watergebruik, compensatie aan grond voor plaatselijke bedrijven die willen uitbreiden of nieuwkomers, plus aandacht voor de inpassing in de omgeving. Daarbij moet de motivatie voor besparende maatregelen bij de huidige ondernemingen niet gefrustreerd raken door ongebreideld energiegebruik bij de vestiging van Eli Lilly.

“Een sterke economie is goed voor Katwijk, voor onze dorpsgenoten en de individuele werknemers die een inkomen generen bij het lokale bedrijfsleven. Met enige zorg constateren we dat de werkgelegenheid op bedrijventerrein ’t Heen de afgelopen jaren terugloopt en dat er weinig ruimte is voor nieuwe bedrijvigheid of startende ondernemers”, aldus Henk Oostingh, voorzitter van het Parkmanagement Katwijk; de Belangenvereniging van ondernemers op ’t Heen en Klei Oost. “De behoefte aan ruimte voor bedrijven groeit, terwijl de regio op slot zit als het om ruimte gaat voor ondernemingen.”

“De directie van de Amerikaanse onderneming Eli Lilly gaf aan er alles aan te doen ruim binnen de gestelde afspraken te blijven. Desondanks is het een forse aanslag op de beperkte capaciteit aan grond in onze regio. Anderzijds behaalt Katwijk een (financieel) voordeel met de ontwikkeling van Valkenhorst en vindt er een versnelling plaats in de oplossing voor een infrastructureel probleem”.

De mening over het nut van de aanwezigheid van betekenisvolle bedrijvigheid onderschrijft de voorzitter van de Katwijkse Ondernemersvereniging (KOV) Jan Bart van der Plas: “Een sterk bedrijfsleven zorgt niet alleen voor banen, maar ook voor levendige verenigingen, kansen voor jongeren en een krachtige samenleving”

Beperkt

Met de komst van de medicijnenfabriek Eli Lilly op Katwijks grondgebied maakt de voorzitter van het Parkmanagement Katwijk (PMK) wel een aantal kanttekeningen: “Het potentieel aantal arbeidsplaatsen is beperkt. Dat geldt ook voor de ontwikkelingen in Research@Development, want het is voornamelijk een productielocatie. Wel is het een onderneming met een forse impact op de lokale energievoorzieningen, ondanks we ervan uitgaan dat vanuit de provincie Zuid-Holland hier proactief op gestuurd gaat worden. Iets wat bij de vestiging van allerlei kleine bedrijven ter plekke minder het geval zal zijn”, relativeert hij.

“De keuze voor dit gebied is mijns inziens meer geënt op logistiek en een overheid die het graag wil. Qua beschikbaarheid aan oppervlakte voor bedrijventerreinen is deze aanslag op het beperkt beschikbare areaal geen goede ontwikkeling. Samengevat: de voordelen zijn kortstondig en voornamelijk financieel gericht, de consequenties zijn langdurig en onomkeerbaar”.

Dirk Botermans van Bedrijven Vereniging Valkenburg: “De komst van een groot bedrijf als Eli Lilly kan kansen bieden voor de regio, maar roept bij ons ook vragen op. Een belangrijk punt is dat de grond hiermee niet meer beschikbaar is voor bestaande Valkenburgse bedrijven die willen uitbreiden, of voor lokale ondernemers die zich hier vestigen willen. Dat vinden wij een zorgelijke ontwikkeling, zeker omdat ruimte voor ondernemerschap in onze gemeente al beperkt is. Ook maken we ons zorgen over de impact op het energie- en waterverbruik, het milieu en de leefomgeving. Wij gaan ervan uit dat de gemeente deze aspecten zorgvuldig heeft beoordeeld. Tegelijkertijd vinden wij het belangrijk dat ondernemers en inwoners daar transparant over worden geïnformeerd. De komst van Eli Lilly kan positief zijn voor de regio, maar dat mag niet ten koste gaan van bestaande bedrijven, toekomstige uitbreidingsmogelijkheden en de leefomgeving van volgende generaties”.

Dilemma

Nico Dijkdrent, projectmanager Duurzaamheid namens het PMK, actief met creatieve oplossingen en samenwerkingsvormen om energiezekerheid te bieden aan het lokale bedrijfsleven, schetst het dilemma van het bedrijfsleven met deze grote medicijnenfabriek: “Enerzijds wordt aan ondernemingen in de regio gevraagd te verduurzamen en daarin te investeren. Anderzijds krijgt Eli Lilly de mogelijkheid om de energievoorziening in te richten op basis van fossiele energiebronnen waaronder gas. Ik zie het als een risico hoe de komst van Eli Lilly wordt ervaren door ondernemers waarvan gevraagd wordt om zelf wel te verduurzamen”.

“Daarbij komt dat vroeg of laat ook Eli Lilly volledig moet elektrificeren en op het elektriciteitsnet worden aangesloten. Ondanks de verwachte lokale uitbreidingscapaciteit zal het dan nog een puzzel worden om dit passend te krijgen op het elektriciteitsnet. Bedrijven, vooral op bedrijventerrein ’t Heen, zijn nu in gesprek om door samenwerking of individuele investeringen groeiruimte te creëren op dat net. De kans bestaat dat de motivatie om hierin te participeren afneemt. Immers, als anderen fossiele brandstoffen mogen blijven gebruiken, wat is dan de drive om zelf op duurzame energie over te gaan”?

Inpassen

De Katwijkse Ondernemersvereniging (KOV) spreekt vooral waardering uit voor de proactieve werkwijze en de snelheid waarmee procedures en besluitvorming voor de komst van Eli Lilly worden opgepakt door de samenwerking tussen overheid, politiek en bedrijfsleven Dit zouden ze ook graag zien voor de lokale ondernemers die willen investeren, vernieuwen en verduurzamen. “De komst van farmaceut Eli Lilly kan een krachtige impuls geven aan de werkgelegenheid, innovatie en het economisch klimaat in Katwijk en de regio. En dat juichen we als ondernemersvereniging uiteraard toe. Wel vindt ook de KOV dat er goed gekeken moet worden naar de inpassing in de omgeving, en dat andere bedrijven die uit willen breiden hierdoor niet beperkt of gehinderd worden (zoals door netwerkcongestie)”.

Tenslotte stelt Nico Dijkdrent dat de watervoorziening nog de nodige aandacht vraagt. “Met de komst van Eli Lilly staat de regio in relatie tot energie- en waterverbruik voor een aantal flinke uitdagingen. De uitdaging zit vooral in de juiste balans tussen (groei)ruimte voor bestaande bedrijven op het vlak van energie en water en nieuwe ruimte voor Eli Lilly. Voor de korte termijn is er vooralsnog geen probleem. Voor de lange termijn zal dat moeten blijken.”

Foto: voorzitters ondernemersvereniging KOV (Jan Bart vd Plas), PMK (Henk Oostingh) en Bedrijvenvereniging Valkenburg (Dirk Botermans).

Foto 2: Nico Dijkdrent, projectmanager energietransitie PMK